Nieuwsgrazer
Abonneren
Alleen in deze browser bewaard. Log in om je startpagina overal te hebben.
Truffle oil fries
De patatliefhebber heeft straks goud in handen. Beeld: Tony Webster from Minneapolis, Minnesota, United States / Wikimedia Commons

Team patat en team friet betalen straks recordprijzen in de snackbar

De kans is groot dat je binnenkort nog dieper in de buidel moet tasten bij de snackbar. Een kleine portie is de afgelopen jaren al fors duurder geworden, maar door een tegenvallende aardappeloogst in Europa dreigt een nieuwe prijsstijging. Bovendien worden de frietjes mogelijk ook nog eens korter.

Door Tinus Guichelaar Bijgewerkt

De prijs van een kleine portie patat is sinds 2020 met bijna 46 procent gestegen. Uit een steekproef van consumentenprogramma Kassa bleek eerder dit jaar dat consumenten gemiddeld 3,32 euro betalen, tegenover 2,28 euro zes jaar geleden. En dat terwijl aardappelen afgelopen voorjaar nog spotgoedkoop waren.

Die situatie is inmiddels volledig veranderd. Na de recordoogst van 2025 besloten veel aardappeltelers hun areaal te verkleinen. Vervolgens kregen ze te maken met een uitzonderlijk droge en warme zomer, waardoor ook de opbrengst per hectare tegenvalt.

Kwart minder aardappelen

Volgens de Noordwest-Europese aardappeltelersorganisatie NEPG wordt dit jaar in Nederland, België, Duitsland en Frankrijk gezamenlijk ongeveer 20,7 miljoen ton consumptieaardappelen geoogst. Dat is ruim 25 procent minder dan vorig jaar en bijna 14 procent onder het vijfjarig gemiddelde.

Niet alleen zijn er minder aardappelen, ze zijn gemiddeld ook kleiner. Vooral in België en Frankrijk heeft de droogte flink toegeslagen. De Nederlandse oogst wordt geraamd op 3,23 miljoen ton, bijna een kwart minder dan vorig jaar. De Hongaarse aardappelteelt staat onder bijzondere druk: het areaal kromp in enkele decennia van bijna 63.000 hectare in 1997 naar 7.800 tot 8.000 hectare in 2025, met voor 2026 nog een lager dieptepunt in het verschiet.

Dat heeft gevolgen voor de fritesproductie. Grote aardappelen leveren lange frieten op, terwijl kleinere knollen vooral geschikt zijn voor kortere exemplaren. Fritesproducenten moeten daarom mogelijk hun kwaliteitseisen aanpassen.

Bijna helft aardappelen komt uit buitenland

Ondertussen draaien de Nederlandse fritesfabrieken volop. In september verwerkten zij 308.800 ton aardappelen, de grootste maandelijkse hoeveelheid sinds het seizoen 2024-2025.

Opvallend is dat inmiddels 47,3 procent van de verwerkte aardappelen uit het buitenland kwam, vooral uit België en Duitsland. Vorig jaar was dat in september nog 39,2 procent. De Nederlandse fritesindustrie is daarmee voor bijna de helft afhankelijk van buitenlandse aardappelen, terwijl juist ook daar de oogsten tegenvallen. 

De omslag op de aardappelmarkt is groot. In het voorjaar kregen telers voor vrije fritesaardappelen soms nauwelijks iets betaald. Door het enorme aanbod waren prijzen van enkele euro's per honderd kilo niet ongebruikelijk. Volgens de meest recente notering van PotatoNL kosten aardappelen voor verse frites inmiddels 24 tot 35 euro per honderd kilo. Een week eerder lag de bovengrens nog op 30 euro.

Grimme Varitron 470 aardappelrooimachine op Pottendijk
Grimme Varitron 470 aardappelrooimachine op Pottendijk - Grimme Varitron 470 van Weco de Hondsrug aan het aardappels rooien op Pottendijk. 2 Okt 2026 Foto: Harrie Kuiper · Bekijk op TractorFan
Grimme Varitron 470 aardappelrooimachine op Pottendijk
Beeld: Harrie Kuiper / TractorFan

Grote verschillen in opbrengst aardappeloogst 2026

De aardappeloogst van dit jaar is door droogte sowieso flink lager dan normaal, maar de verschillen zijn groot. De tegenvallende opbrengsten komen door de aanhoudende droogte en hoge temperaturen van afgelopen zomer.

Door Tinus Guichelaar

De gemiddelde opbrengst van aardappelen pakte bij de eerste proefrooiing in augustus door de Verenigde Telers Akkerbouw (VTA) 24% lager uit dan vorig seizoen. Bij de tweede proefrooiing half september lijkt het gemiddelde 3,4 procent lager te zijn dan het lange termijngemiddelde.

De opbrengsten van de proefrooiingen bij de VTA-leden variëren echter flink: van 19,2 tot 71,8 ton per hectare. Deze spreiding is waargenomen bij alle bemonsterde rassen. De hoogste opbrengst betreft dit jaar een perceel Agria aardappelen. De gemiddelde opbrengsten van percelen met Fontane scoren iets lager dan die van de andere fritesrassen.

In België blijven de gemiddelde opbrengsten voor fritesaardappelen van het ras Fontane dit jaar steken op 38,2 ton per hectare. Dit betreft de bruto-tonnen met aftrek van de sortering beneden 35 millimeter. De gemiddelde opbrengst voor consumptieaardappelen is bij de tweede proefrooing vastgesteld op 46,3 ton per hectare.

Bronnen

Claas Jaguar 1200 maaidorser in maïsveld
Beeld: Ferre / TractorFan

Franse maisoogst bijna gehalveerd na droge zomer

De Franse maisoogst is dit jaar bijna gehalveerd door droogte en hitte, terwijl het Amerikaanse aanbod groeit.

Door Tinus Guichelaar

De Franse maisoogst is dit jaar bijna gehalveerd. De Franse statistiekdienst Agreste voorspelt fors lagere opbrengsten van akkerbouwgewassen, vooral door de langdurige droogte en hitte. Naast de weersomstandigheden zorgt ook een krimp van het geteelde areaal voor lagere totaalopbrengsten.

De tegenvallende Franse oogst speelt in op de Europese maïsmarkt, die kampt met fors lagere opbrengsten. Volgens ABZ Diervoeding is de import van maïs uit de Verenigde Staten en Oekraïne tot en met eind september sterk toegenomen.

De Amerikaanse aanvoer steeg van 535.000 ton in 2025 naar 2,07 miljoen ton dit jaar. De Oekraïense import nam toe van 700.000 naar 1,45 miljoen ton. Daartegenover daalde de Braziliaanse aanvoer van 2,1 naar 1,2 miljoen ton. Nieuwe Amerikaanse oogstramingen kunnen de prijzen op korte termijn weer verder in beweging brengen.

Bronnen