Nieuwsgrazer
Abonneren
Alleen in deze browser bewaard. Log in om je startpagina overal te hebben.
Sanne van Paasteren presenteert het symposium over continu meten
Sanne van Paasteren presenteert het symposium over continu meten

Brabantse proef toont kansen van continu meten in stallen

's-Hertogenbosch, 19 november 2026 – Op 33 Brabantse veehouderijen is de afgelopen jaren ervaring opgedaan met het bepalen van stalemissies door continu ammoniak- en methaanconcentraties te meten. De resultaten laten zien dat veel stallen technisch goed te bemeten zijn en dat realtime meetgegevens waardevolle inzichten geven voor veehouders, overheden en kennisinstellingen.

Door Co Scholten Bijgewerkt

Tegelijkertijd blijkt dat verdere ontwikkeling van meetmethoden, regelgeving en kennis nodig is voordat continue metingen en emissiebepalingen op grotere schaal kunnen worden toegepast.

Met het project Continu Meten heeft de provincie Noord-Brabant samen met veehouders, meetbedrijven en andere partijen praktijkervaring opgedaan met het meten en berekenen van emissies in melkvee-, varkens-, pluimvee-, geiten- en vleeskalverstallen.

Op 33 locaties zijn sensoren geplaatst die minimaal een jaar lang, 24 uur per dag en 7 dagen per week gegevens hebben verzameld over ammoniak- en methaanconcentraties. Met deze gegevens kunnen emissies worden bepaald.

Het project had niet als doel nieuwe huisvestingssystemen te testen, maar richtte zich op kennisontwikkeling en praktijkervaring met continue metingen met behulp van sensoren. Daarbij werd onderzocht welke mogelijkheden en uitdagingen horen bij het bepalen van emissies in verschillende typen stallen.

Meer inzicht in emissies

De resultaten laten zien dat veel stallen goed te bemeten zijn. Tegelijkertijd vraagt meten om maatwerk. Zo kennen mechanisch en natuurlijk geventileerde stallen ieder hun eigen technische uitdagingen. Ook blijkt dat landelijke richtlijnen en meetmethoden op onderdelen verder moeten worden ontwikkeld.

De metingen gaven deelnemende veehouders via een dashboard inzicht in hun emissies. Daardoor werd beter zichtbaar welke invloed managementkeuzes, voermaatregelen en technische aanpassingen hebben op de uitstoot.

Gedeputeerde Marc Oudenhoven:

"Als je wilt sturen op emissiereductie, moet je eerst weten wat er daadwerkelijk gebeurt. Dit project laat zien dat continue metingen waardevolle inzichten kunnen opleveren voor ondernemers én overheden. We hebben geleerd dat veel mogelijk is, maar ook dat verdere ontwikkeling en kennisopbouw nodig blijven. Juist daarom zijn deze praktijkervaringen zo belangrijk."

Van middel naar doel

De provincie ziet continue emissiemetingen als een belangrijke bouwsteen voor de verdere ontwikkeling van doelsturing. Daarbij staat niet langer alleen de voorgeschreven maatregel centraal, maar vooral het resultaat dat een ondernemer bereikt.

Omdat Continu Meten een lerend project was, werkte de provincie nauw samen met ondernemers, meetbedrijven, omgevingsdiensten, kennisinstellingen, andere provincies en het Rijk.

De opgedane kennis wordt onder meer ingebracht in landelijke ontwikkelingen rond stalbeoordeling, emissiemetingen en doelsturing. Zo draagt Noord-Brabant bij aan betrouwbare en betaalbare metingen voor veehouders en innovatoren.

Vervolg: project VAMOS

De provincie ziet de afronding van Continu Meten nadrukkelijk niet als eindpunt. Inmiddels werkt Noord-Brabant verder aan het vervolgproject VAMOS.

Waar Continu Meten gericht was op het opdoen van ervaring met emissiemetingen, richt VAMOS zich op het valideren van voer- en managementmaatregelen in de praktijk.

De kennis uit beide projecten moet bijdragen aan een toekomstbestendige veehouderij, met meer inzicht in daadwerkelijke emissies en meer mogelijkheden voor ondernemers om hun uitstoot te verminderen.

Deel dit artikel

Discussie op Prikkebord

Nog geen reacties. Wat vind jij hiervan? Deel je ervaring of stel een vraag.

Hakblok
De veehouderij ligt nu zelf op het hakblok Beeld: AIDEPCUL / Wikimedia Commons

Overheid wil 1 op de 3 boerenbedrijven opofferen, zonder de stikstofdoelen te halen

Tot 30 procent van de Nederlandse veehouderijen dreigt te verdwijnen als gevolg van de stikstofplannen van het kabinet-Jetten. Dat blijkt uit onderzoek van Wageningen University & Research (WUR), uitgevoerd in opdracht van de overheid. Daar staat tegenover dat zelfs bij volledige uitvoering van de plannen het stikstofprobleem niet wordt opgelost. Volgens het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) blijft het overgrote deel van de kwetsbare natuurgebieden in 2035 op papier overbelast.

Door Tinus Guichelaar Bijgewerkt

De Wageningse onderzoekers verwachten dat 10 tot 30 procent van de veehouders op termijn besluit het bedrijf te beëindigen vanwege de nieuwe maatregelen. De investeringen die nodig zijn om aan de strengere eisen te voldoen, zijn voor veel ondernemers financieel niet haalbaar. Dat geldt zelfs wanneer zij gebruikmaken van de beschikbare subsidies.

Vooral middelgrote familiebedrijven komen hierdoor onder zware druk te staan. Grotere bedrijven hebben vaak meer financiële mogelijkheden om te investeren, terwijl kleinere bedrijven soms al extensiever werken of aanvullende inkomsten hebben.

Het gevolg is dat het stikstofbeleid de schaalvergroting in de veehouderij verder aanjaagt. Er komen minder boerenbedrijven, maar de bedrijven die overblijven worden gemiddeld groter.

De stikstofdoelen worden sowieso niet gehaald

Opvallend is dat deze ingrijpende herstructurering van de landbouw niet betekent dat Nederland daarmee van het stikstofslot komt.

Het PBL concludeerde in september dat de kabinetsplannen weliswaar tot een forse vermindering van de stikstofuitstoot leiden, maar onvoldoende zijn om de overbelasting van kwetsbare natuur volledig weg te nemen.

Zelfs als het kabinet zijn emissiedoelen haalt, zouden in 2035 slechts 14 van de ongeveer 120 stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden niet langer overbelast zijn. In de overige gebieden blijft de stikstofbelasting boven de kritische grens, al neemt de overbelasting wel iets af.

Slechts 5 procent voldoet al aan de eisen

Uit een steekproef onder melkveehouders blijkt dat momenteel slechts 5 procent van de bedrijven al aan de toekomstige eisen van het kabinet voldoet. Voor de overige bedrijven zijn aanpassingen noodzakelijk.

Daarvoor is geld nodig. Veel geld. Het kabinet heeft ongeveer 20 miljard euro beschikbaar voor regelingen en subsidies waarmee veehouders kunnen verduurzamen, omschakelen of stoppen.

De gevolgen voor de nationale economie blijven volgens Wageningen relatief beperkt. De toegevoegde waarde van het totale agrocomplex zou met maximaal 4 procent dalen en de werkgelegenheid met maximaal 5 procent.

Maar achter deze percentages gaan duizenden boerenfamilies schuil die voor de keuze staan om fors te investeren, hun bedrijf ingrijpend te veranderen of definitief te stoppen.

Minder boeren, maar nog steeds onzekerheid

Daar komt bij dat de vergunningverlening nog altijd niet is opgelost. PAS-melders en interimmers wachten op juridische zekerheid, terwijl ook andere ondernemers niet weten welke investeringen hun bedrijf daadwerkelijk toekomstbestendig maken.

Wageningen waarschuwt dat deze onzekerheid investeringen in emissiereductie juist kan afremmen.

Het kabinet kiest ondertussen voor een beleid dat grote gevolgen heeft voor de structuur van de Nederlandse landbouw, zonder dat vaststaat wanneer de beloofde ruimte voor vergunningverlening daadwerkelijk ontstaat.

Deel dit artikel

Discussie op Prikkebord

4 reacties
  • C

    Cvroegejr@online.nl ·

    Oud nieuws,ze zijn al jaren bezig om deze sector ten gronde te helpen,heeft totaal niets met stikstof te maken,ze willen in de toekomst de gronden hebben waar…

  • K

    Kars ·

    Op papier overbelast.... Mijn god ze snappen het nog steeds niet na 7 jaar.

  • C

    Cowboy3 ·

    Https://youtu.be/1F32fBHU1wo?is=xnsUhvSki_WDOLB2