Nieuwsgrazer
Abonneren
Alleen in deze browser bewaard. Log in om je startpagina overal te hebben.
Verwachte zonneopbrengst per provincie op 16 november 2026, als percentage van de seizoensnorm
Verwachte opbrengst ten opzichte van de seizoensnorm. Eén representatief meetpunt per provincie. Beeld: Nieuwsgrazer · KNMI via Open-Meteo · PVGIS · CBS/PDOK

4,4 kWh zonnestroom, een gewone dag voor de tijd van het jaar, een natte dag met stevige buien

Het is voor maandag de verwachting dat een standaardinstallatie van 10 zonnepanelen (4 kWp) ongeveer 4,4 kWh op zal leveren. Vergeleken met een gemiddelde dag rond deze tijd van het jaar ligt de opbrengst op 82 procent: een normale dag voor de tijd van het jaar. Noord en zuid liggen vandaag dicht bij elkaar. De opbrengst is het hoogst in Zuid-Holland, Fryslân en Utrecht en het laagst in Noord-Brabant en Flevoland, waar bewolking de zon verdringt.

Door NieuwsGrazer Bijgewerkt

Als maatstaf nemen we de zoninstraling van de afgelopen 19 jaar (228 maanden). Dat ligt 18 procent onder het gemiddelde van 16 november. Vergelijkbare dagen leverden in de afgelopen 19 jaar in 43 procent van de gevallen minder op. Het gaat steeds om dezelfde opstelling: 10 panelen van samen 4 kWp, op het zuiden.

De weersverwachting

Overdag blijft het maandag grotendeels bewolkt met een enkele zonnige opklaring. De zon schijnt het langst rond Den Haag (ongeveer 6 uur) en het kortst rond 's-Hertogenbosch (ongeveer 1 uur). Overdag wordt het 10 tot 11 graden. Geen enkele provincie blijft droog: er valt regelmatig regen (plaatselijk tot ongeveer 10 millimeter).

De opbrengst in elke provincie

Niet elke provincie krijgt evenveel zon. Zo verdeelt de opbrengst zich vandaag:

RegioVerwachte opbrengstT.o.v. normaalBeoordeling
Zuid-Holland7,4 kWh136%Normaal
Fryslân6,4 kWh128%Normaal
Utrecht5,5 kWh102%Normaal
Groningen5,1 kWh106%Normaal
Zeeland5,0 kWh85%Normaal
Noord-Holland4,1 kWh79%Normaal
Drenthe3,9 kWh81%Normaal
Gelderland3,9 kWh69%Normaal
Limburg3,7 kWh60%Normaal
Overijssel3,6 kWh68%Normaal
Flevoland2,9 kWh52%Normaal
Noord-Brabant1,8 kWh30%Matig

Alle opbrengsten gelden voor 10 panelen met samen 4 kWp, pal op het zuiden en 35 graden gekanteld; een grotere of anders gerichte installatie schaalt ongeveer evenredig mee.

Wat verklaart het verschil?

Zuid-Holland en Noord-Brabant liggen vandaag 5,6 kWh uit elkaar. De opbrengst in Zuid-Holland is daarmee 4,1 keer zo groot. Bewolking is de grote boosdoener: hoeveel uur de zon doorbreekt telt zwaarder dan de zonnestand, die in Nederland nauwelijks verschilt tussen noord en zuid.

Wat kost een kWh vandaag?

Over de periode van 05:00 tot 00:00 betaalt een consument vandaag gemiddeld 0,393 euro per kWh. Dat is een all-in prijs voor consumenten: de marktprijs plus energiebelasting, btw en de gemiddelde inkoopvergoeding van leveranciers. Het goedkoopste kwartier begint om 05:00 met 0,274 euro; het duurste om 19:00 met 0,464 euro. In de zonuren is stroom gemiddeld 0,006 euro goedkoper dan over de hele dag: 0,387 euro per kWh. Dat is precies het patroon dat veel zon veroorzaakt: het aanbod drukt de prijs op het moment dat de panelen leveren, en terugleveren levert dan dus minder op dan zelf verbruiken.

De berekening achter de cijfers

Het weermodel HARMONIE AROME van het KNMI levert de verwachting, op een raster van ongeveer twee kilometer. We vragen de data op via Open-Meteo. Elke provincie wordt vertegenwoordigd door één meetpunt, de hoofdstad. Uit de verwachte instraling op een vlak onder 35 graden volgt de opbrengst met een systeemrendement van 86 procent en een temperatuurcorrectie, want een warm paneel levert minder.

Wat normaal is voor deze datum komt uit PVGIS van de Europese Commissie: 19 jaar aan gemeten instraling per locatie, met dezelfde omrekening naar kWh. Daardoor vergelijkt de verhouding tussen vandaag en normaal niet twee verschillende rekenmethodes. De weersverwachting en de historische metingen blijven wel twee losse modellen met elk hun eigen afwijking, dus lees de percentages als een richting en niet als een garantie.

We hebben de beoordeling geijkt op de 19 jaar aan data: een dag heet goed wanneer hij beter uitpakt dan driekwart van de vergelijkbare dagen rond dezelfde datum, en zeer goed vanaf negen op de tien. De grenzen zijn dus niet zelf gekozen.

Voor de stroomprijzen gebruiken we Dynamisch Tarief, dat de day-ahead prijzen van ENTSO-E vertaalt naar wat een consument betaalt.

Deel dit artikel

Witte kool oogst
Beeld: Gerben / TractorFan

Eerste jaar biologische teelt levert Kramer fors verlies op

Het landbouwbedrijf van G. Kramer & Zn. heeft het eerste jaar volgens biologische werkwijzen geteeld. Toch leed het bedrijf op de landbouw een fors verlies. Directeur Dirk Kramer noemt een lagere koolopbrengst, hogere kosten en het ontbreken van een mestbassin als belangrijkste oorzaken. Dat schrijft hij op LinkedIn.

Door Co Scholten Bijgewerkt

Het bedrijf kondigde vorig jaar aan volledig over te stappen op biologische teelt. Die stap is volgens Kramer gelukt, maar kost ook geld. Hoe groot het verlies is, vermeldt hij niet.

Minder kool geoogst

De oogst viel tegen, ook in vergelijking met andere biologische kooltelers. Volgens Kramer komt dat vooral door onvoldoende ervaring met bemesting. Kool heeft veel stikstof nodig om goed te groeien.

De benodigde biologische mest was volgens hem niet op het juiste moment beschikbaar. Het bedrijf had daarom in de winter al mest moeten opslaan. Maar daarvoor ontbreekt een mestbassin.

Daarnaast waren de kosten hoger dan verwacht. Dat gold voor de bemesting, maar ook voor de aanschaf van machines en andere spullen om onkruid te bestrijden.

Wel extra kosten, nog geen hogere prijs

Volgens Kramer kan het bedrijf de producten tijdens de eerste twee omschakeljaren nog niet tegen de hogere biologische prijs verkopen. Daardoor staan tegenover de extra kosten nog geen hogere verkoopprijzen.

Het bedrijf paste al vijf jaar methoden toe om de bodem te verbeteren. De verdere aanpassingen in de teelt moeten vooral op langere termijn voordeel opleveren.

Bedrijf wil mestbassin

Een mestbassin moet helpen om mest op tijd beschikbaar te hebben. Kramer verwacht daarmee meer kilo’s kool te kunnen oogsten en de kosten te verlagen. Volgens hem reageerde de gemeente Dijk en Waard in eerste instantie afwijzend op het plan.

Ondanks het verlies houdt het familiebedrijf vast aan de gekozen richting. Volgens Kramer is er binnen het bedrijf steun om door te gaan en naar de lange termijn te kijken.

Bron

Deel dit artikel

Verwachte zonneopbrengst per provincie op 25 oktober 2026, als percentage van de seizoensnorm
Verwachte opbrengst ten opzichte van de seizoensnorm. Eén representatief meetpunt per provincie. Beeld: Nieuwsgrazer · KNMI via Open-Meteo · PVGIS · CBS/PDOK

Matige opbrengst voor zonnepanelen – het zuiden duidelijk in het voordeel, grijs en somber

Zonnepanelen leveren zondag naar verwachting ongeveer 2,8 kWh per standaardinstallatie op, gerekend met 10 panelen van samen 4 kWp. Ten opzichte van een normale dag rond deze datum is dat 38 procent, ofwel een tegenvallende dag voor de tijd van het jaar. In het zuiden van het land is de opbrengst duidelijk hoger. De opbrengst is het hoogst in Limburg, Zeeland en Zuid-Holland en het laagst in Fryslân en Gelderland, waar bewolking de zon verdringt.

Door NieuwsGrazer Bijgewerkt

Over de afgelopen 19 jaar, dus 228 maanden, is vastgelegd hoeveel zon er in Nederland scheen. Ten opzichte van een gemiddelde 25 oktober is dat 62 procent minder. Van de vergelijkbare dagen in die periode leverde 11 procent minder op. De cijfers gelden voor een gestandaardiseerde installatie van 10 panelen, samen 4 kWp, op het zuiden.

Weersverwachting vandaag

Het wordt zondag overdag somber en vrijwel zonder zon. Het zonnigst wordt het rond Middelburg met ongeveer 5 uur, het minst zonnig rond 's-Hertogenbosch met minder dan een uur. De middagtemperatuur ligt tussen de 11 en 13 graden. Geen enkele provincie blijft droog: er valt flink wat regen (plaatselijk tot ongeveer 19 millimeter).

Dit levert elke provincie op

In de tabel hieronder is te zien hoe de provincies er vandaag voor staan:

RegioVerwachte opbrengstT.o.v. normaalBeoordeling
Limburg7,4 kWh88%Normaal
Zeeland5,9 kWh76%Normaal
Zuid-Holland5,4 kWh76%Normaal
Groningen2,3 kWh34%Matig
Overijssel2,1 kWh28%Slecht
Noord-Holland2,0 kWh28%Slecht
Noord-Brabant1,8 kWh22%Slecht
Drenthe1,7 kWh24%Slecht
Flevoland1,7 kWh22%Slecht
Utrecht1,6 kWh21%Slecht
Gelderland1,2 kWh15%Slecht
Fryslân1,2 kWh17%Slecht

Alle opbrengsten gelden voor 10 panelen met samen 4 kWp, pal op het zuiden en 35 graden gekanteld; een grotere of anders gerichte installatie schaalt ongeveer evenredig mee.

Wat verklaart het verschil?

De opbrengst in Limburg ligt vandaag 6,2 kWh boven die in Fryslân. Limburg levert 6,3 keer zo veel op. Bewolking is de grote boosdoener: hoeveel uur de zon doorbreekt telt zwaarder dan de zonnestand, die in Nederland nauwelijks verschilt tussen noord en zuid.

Wat kost een kWh vandaag?

Van 05:00 tot 00:00 komt de gemiddelde prijs vandaag uit op 0,171 euro per kWh. Genoemd wordt de volledige consumentenprijs, bovenop de marktprijs dus inclusief energiebelasting, btw en de gemiddelde inkoopvergoeding van leveranciers. Het laagste tarief is er vanaf 12:45 met 0,127 euro, het hoogste vanaf 18:45 met 0,309 euro. In de zonuren is stroom gemiddeld 0,037 euro goedkoper dan over de hele dag: 0,134 euro per kWh. Dat is precies het patroon dat veel zon veroorzaakt: het aanbod drukt de prijs op het moment dat de panelen leveren, en terugleveren levert dan dus minder op dan zelf verbruiken. Voor 8,0 uur is de kale marktprijs zelfs negatief. Voor consumenten blijft de prijs door belasting en btw meestal positief, maar terugleveren levert op die uren niets op voor wie niet meer kan salderen.

Hoe we dit berekenen

Het weermodel HARMONIE AROME van het KNMI levert de verwachting, op een raster van ongeveer twee kilometer. We vragen de data op via Open-Meteo. Per provincie is één meetpunt gebruikt: de provinciehoofdstad. We rekenen de verwachte instraling op een vlak onder 35 graden om naar opbrengst met een systeemrendement van 86 procent, gecorrigeerd voor temperatuur, want een warm paneel levert minder.

Voor wat normaal is rond deze datum gebruiken we PVGIS van de Europese Commissie: 19 jaar aan gemeten instraling per locatie, op dezelfde manier omgerekend naar kWh. Zo vergelijken we vandaag en normaal met dezelfde rekenmethode en niet met twee verschillende. Houd er rekening mee dat de weersverwachting en de historische metingen twee losse modellen zijn met elk hun eigen afwijking: de percentages wijzen een richting aan en geven geen garantie.

De beoordeling is geijkt op die 19 jaar: goed is een dag die beter uitpakt dan driekwart van de vergelijkbare dagen rond dezelfde datum, zeer goed een dag die beter is dan negen op de tien. De grenzen zijn dus niet zelf gekozen.

De stroomprijzen zijn afkomstig van Dynamisch Tarief, dat de day-ahead prijzen van ENTSO-E omzet naar een consumentenprijs.

Deel dit artikel