Nieuwsgrazer
Abonneren
Alleen in deze browser bewaard. Log in om je startpagina overal te hebben.
Verwachte zonneopbrengst per provincie op 26 oktober 2026, als percentage van de seizoensnorm
Verwachte opbrengst ten opzichte van de seizoensnorm. Eén representatief meetpunt per provincie. Beeld: Nieuwsgrazer · KNMI via Open-Meteo · PVGIS · CBS/PDOK

Gewone opbrengst voor zonnepanelen – zachte middag van 14 graden

Het is voor maandag de verwachting dat een standaardinstallatie van 10 zonnepanelen (4 kWp) ongeveer 4,9 kWh op zal leveren. Vergeleken met een gemiddelde dag rond deze tijd van het jaar ligt de opbrengst op 68 procent: wat gebruikelijk is voor de tijd van het jaar. Het noorden doet het vandaag beter dan het zuiden. In Overijssel, Flevoland en Gelderland werkt de zon het best mee voor de panelen; in Zeeland en Noord-Brabant blijft de opbrengst door bewolking achter.

Door NieuwsGrazer Bijgewerkt

In Nederland wordt al 228 maanden (19 jaar) de zonneopbrengst bijgehouden. Op basis van die cijfers zien we dat de opbrengst 32 procent lager ligt dan op een gemiddelde 26 oktober. Vergelijkbare dagen leverden in de afgelopen 19 jaar in 34 procent van de gevallen minder op. Het gaat steeds om dezelfde opstelling: 10 panelen van samen 4 kWp, op het zuiden.

Wat doet het weer vandaag?

Het weerbeeld voor maandag: overdag grotendeels bewolkt met een enkele zonnige opklaring. Het zonnigst wordt het rond Zwolle met ongeveer 6 uur, het minst zonnig rond Middelburg met ongeveer 1 uur. De temperatuur loopt in de middag op tot 12 à 14 graden. Landelijk valt er af en toe regen (plaatselijk tot ongeveer 3 millimeter).

Dit levert elke provincie op

Als we kijken naar de opbrengst per provincie, dan is dit het beeld:

RegioVerwachte opbrengstT.o.v. normaalBeoordeling
Overijssel7,2 kWh99%Normaal
Flevoland6,1 kWh82%Normaal
Gelderland5,5 kWh72%Normaal
Fryslân5,4 kWh82%Normaal
Limburg5,1 kWh62%Normaal
Noord-Holland4,7 kWh68%Normaal
Utrecht4,6 kWh62%Normaal
Drenthe4,6 kWh68%Normaal
Groningen4,6 kWh70%Normaal
Zuid-Holland4,5 kWh65%Normaal
Noord-Brabant3,8 kWh47%Matig
Zeeland3,3 kWh43%Matig

Berekend voor 10 panelen van samen 4 kWp, gericht op het zuiden onder 35 graden. Bij een grotere of anders gerichte installatie schaalt de opbrengst ongeveer evenredig mee.

Waarom verschilt de opbrengst?

Tussen Overijssel en Zeeland zit vandaag een verschil van 3,9 kWh. De opbrengst in Overijssel is daarmee 2,2 keer zo groot. Het ligt niet aan de stand van de zon, die over zo'n klein land bijna overal gelijk is, maar aan het aantal zonuren en dus aan de bewolking.

Wat kost een kWh vandaag?

Tussen 05:00 en 00:00 kost stroom vandaag gemiddeld 0,341 euro per kWh. Dat is een all-in prijs voor consumenten: de marktprijs plus energiebelasting, btw en de gemiddelde inkoopvergoeding van leveranciers. Om 05:00 begint het goedkoopste kwartier (0,176 euro), om 07:45 het duurste (0,526 euro). Tijdens de zonuren ligt de prijs gemiddeld 0,026 euro lager dan over de hele dag, op 0,315 euro. Dat past bij een zonnige dag: het aanbod van zonnestroom drukt de prijs juist wanneer de panelen leveren, waardoor zelf verbruiken meer oplevert dan terugleveren.

De berekening achter de cijfers

De verwachting komt van het weermodel HARMONIE AROME van het KNMI, op een raster van ongeveer twee kilometer, opgevraagd via Open-Meteo. Per provincie is één meetpunt gebruikt: de provinciehoofdstad. Met een systeemrendement van 86 procent en een correctie voor temperatuur (een warm paneel levert minder) wordt de verwachte instraling op een vlak onder 35 graden omgezet in kWh.

Wat normaal is voor deze datum komt uit PVGIS van de Europese Commissie: 19 jaar aan gemeten instraling per locatie, met dezelfde omrekening naar kWh. Zo vergelijken we vandaag en normaal met dezelfde rekenmethode en niet met twee verschillende. De verwachting en de historische metingen blijven twee losse modellen met elk hun eigen afwijking. Zie de percentages dan ook als een richting, niet als een garantie.

We hebben de beoordeling geijkt op de 19 jaar aan data: goed is een dag die beter uitpakt dan driekwart van de vergelijkbare dagen rond dezelfde datum, zeer goed een dag die beter is dan negen op de tien. De grenzen zijn dus niet zelf gekozen.

Voor de stroomprijzen gebruiken we Dynamisch Tarief, dat de day-ahead prijzen van ENTSO-E vertaalt naar wat een consument betaalt.

Skytree geeft vorm aan de CO₂-transitie door Direct Air Capture (DAC)-technologie te ontwikkelen die CO₂ uit de lucht afvangt en een nuttige nieuwe bestemming geeft
Skytree geeft vorm aan de CO₂-transitie door Direct Air Capture (DAC)-technologie te ontwikkelen die CO₂ uit de lucht afvangt en een nuttige nieuwe bestemming geeft: of de koolstof nu wordt hergebruikt in verschillende industrieën of permanent wordt opgeslagen. Beeld: Skytree

CO₂ uit buitenlucht als nieuwe bron voor glastuinbouw

Het Amsterdamse bedrijf Skytree wil CO₂ uit de buitenlucht halen en leveren aan onder meer de glastuinbouw. Telers kunnen dit gas gebruiken om hun gewassen te laten groeien. Een geplande installatie in IJsland moet naar verwachting in 2028 in gebruik komen.

Door Co Scholten Bijgewerkt

Planten hebben CO₂ nodig om te groeien. Daarom voegen glastuinders extra CO₂ toe aan de lucht in hun kassen. Met de techniek van Skytree kan dit gas rechtstreeks uit de buitenlucht worden gehaald. Dat biedt de tuinbouw mogelijk een nieuwe bron van CO₂.

De installatie werkt als een enorme stofzuiger. Grote ventilatoren zuigen buitenlucht aan. Speciale filters houden de CO₂ vast. De overige lucht stroomt weer naar buiten. De opgevangen CO₂ kan daarna via leidingen naar bedrijven worden gebracht.

Goedkope groene stroom

Skytree kiest voor IJsland vanwege de ruime beschikbaarheid van goedkope, duurzame stroom. Die stroom is nodig om de installatie voortdurend te laten draaien.

Het bedrijf wil op meerdere plekken zulke installaties bouwen. Deze zogenoemde Skyparks moeten zorgen voor een constante aanvoer van CO₂ aan onder meer tuinbouwbedrijven. Ook de voedingsindustrie en de chemische industrie kunnen het gas gebruiken.

Voor de ontwikkeling krijgt Skytree een lening van 1 miljoen euro van de Nederlandse staatsinvesteerder Invest International.

Nog duur en volop in ontwikkeling

CO₂ uit de lucht halen gebeurt al op beperkte schaal, onder meer in Zwitserland en de Verenigde Staten. De techniek is echter nog duur. Buitenlucht bestaat voor ongeveer 0,04 procent uit CO₂. Er moet dus veel lucht door de filters om voldoende gas te verzamelen.

Ook onderzoeksinstituut TNO onderzoekt technieken om CO₂ uit de lucht te halen. Volgens TNO blijft het daarnaast nodig om de uitstoot bij de bron te verminderen.

Voor de glastuinbouw biedt de techniek uitzicht op een extra CO₂-bron. Of deze ook breed inzetbaar wordt, hangt onder meer af van de kosten en de beschikbaarheid van voldoende duurzame stroom.

Verwachte zonneopbrengst per provincie op 23 oktober 2026, als percentage van de seizoensnorm
Verwachte opbrengst ten opzichte van de seizoensnorm. Eén representatief meetpunt per provincie. Beeld: Nieuwsgrazer · KNMI via Open-Meteo · PVGIS · CBS/PDOK

2,3 kWh zonnestroom, uitzonderlijk weinig voor de tijd van het jaar

Vandaag levert een standaardinstallatie van 10 zonnepanelen (4 kWp) naar verwachting ongeveer 2,3 kWh op. Dat betekent 30 procent van een normale dag rond deze datum, dus uitzonderlijk laag voor de tijd van het jaar. Het maakt vandaag weinig uit of de panelen in het noorden of het zuiden liggen. Het hoogst ligt de opbrengst in Utrecht, Flevoland en Limburg, het laagst in Zeeland en Drenthe, waar bewolking de opbrengst drukt.

Door NieuwsGrazer Bijgewerkt

Als maatstaf nemen we de zoninstraling van de afgelopen 19 jaar (228 maanden). Daarmee zit de verwachting 70 procent onder wat een gemiddelde 23 oktober oplevert. Van de vergelijkbare dagen in die periode leverde 8 procent minder op. We rekenen met één standaardinstallatie: 10 panelen, samen 4 kWp, op het zuiden.

Wat doet het weer vandaag?

Vrijdag wordt het overdag somber en vrijwel zonder zon. De middagtemperatuur ligt tussen de 12 en 14 graden. Landelijk valt er veel regen (plaatselijk tot ongeveer 29 millimeter).

Het is duidelijk bijna wintertijd.

Zo verschilt de opbrengst per provincie

Zo is de opbrengst vandaag over het land verdeeld:

RegioVerwachte opbrengstT.o.v. normaalBeoordeling
Utrecht2,9 kWh37%Matig
Flevoland2,9 kWh36%Matig
Limburg2,8 kWh34%Matig
Gelderland2,8 kWh36%Matig
Overijssel2,6 kWh34%Matig
Zuid-Holland2,4 kWh32%Matig
Noord-Brabant2,1 kWh25%Slecht
Noord-Holland2,1 kWh28%Slecht
Groningen2,0 kWh29%Slecht
Fryslân1,9 kWh26%Slecht
Drenthe1,9 kWh26%Slecht
Zeeland1,3 kWh16%Slecht

Alle opbrengsten gelden voor 10 panelen met samen 4 kWp, pal op het zuiden en 35 graden gekanteld; een grotere of anders gerichte installatie schaalt ongeveer evenredig mee.

Wat verklaart het verschil?

Utrecht en Zeeland liggen vandaag 1,6 kWh uit elkaar. In Utrecht is de opbrengst 2,3 keer zo hoog als in Zeeland. De stand van de zon verschilt over zo'n klein land nauwelijks; het verschil zit in het aantal uren zon, en dus in de bewolking.

Wat kost stroom vandaag

Tussen 05:00 en 00:00 kost stroom vandaag gemiddeld 0,291 euro per kWh. Genoemd wordt de volledige consumentenprijs, bovenop de marktprijs dus inclusief energiebelasting, btw en de gemiddelde inkoopvergoeding van leveranciers. De laagste prijs geldt vanaf 23:45 (0,209 euro); de hoogste vanaf 08:00 (0,400 euro). Tijdens de zonuren daalt de gemiddelde prijs met 0,011 euro ten opzichte van de hele dag, naar 0,280 euro. Zo werkt het bij veel zon: het stroomaanbod is dan groot op het moment dat de panelen leveren, dus daalt de prijs en levert terugleveren minder op dan zelf verbruiken.

Hoe komt deze verwachting tot stand?

Het weermodel HARMONIE AROME van het KNMI levert de verwachting, op een raster van ongeveer twee kilometer. We vragen de data op via Open-Meteo. Als meetpunt per provincie dient de provinciehoofdstad. Uit de verwachte instraling op een vlak onder 35 graden volgt de opbrengst met een systeemrendement van 86 procent en een temperatuurcorrectie, want een warm paneel levert minder.

Wat normaal is voor deze datum komt uit PVGIS van de Europese Commissie: 19 jaar aan gemeten instraling per locatie, met dezelfde omrekening naar kWh. Daarmee is de verhouding tussen vandaag en normaal niet vertekend door twee verschillende rekenmethodes. De verwachting en de historische metingen blijven twee losse modellen met elk hun eigen afwijking. Zie de percentages dan ook als een richting, niet als een garantie.

De beoordeling is gebaseerd op diezelfde 19 jaar: een dag heet goed als hij beter is dan driekwart van de vergelijkbare dagen rond dezelfde datum, en zeer goed als hij beter is dan negen op de tien. Die grenzen komen uit de data.

De stroomprijzen zijn afkomstig van Dynamisch Tarief, dat de day-ahead prijzen van ENTSO-E omzet naar een consumentenprijs.