Stikstofclaim stelt minister ultimatum om verouderde mestnormen

Mestnormen sluiten onvoldoende aan bij de praktijk

De overheid gebruikt vaste normen om te berekenen hoeveel stikstof en fosfaat koeien via hun mest produceren. Deze normen bepalen mede hoeveel koeien een melkveehouder met zijn fosfaatrechten mag houden.

Volgens wetenschappelijk onderzoek sluiten de huidige normen onvoldoende aan bij de praktijk. De Commissie van Deskundigen Meststoffenwet (CDM) adviseerde daarom in 2025 om ze aan te passen. Voor varkens, pluimvee en verschillende andere diersoorten is dat inmiddels gebeurd. Voor melkvee en jongvee nog niet.

Verschil van 4,7 miljoen kilo fosfaat

Volgens de nieuwste berekeningen produceert melkvee 4,7 miljoen kilo minder fosfaat dan de hoeveelheid waarvoor fosfaatrechten beschikbaar zijn.

De gevolgen verschillen per bedrijf. Volgens het onderzoek zouden ongeveer 10.000 bedrijven met de nieuwe normen extra fosfaatruimte krijgen. Voor circa 3.000 bedrijven zouden de nieuwe normen juist nadelig uitpakken.

Minister Van Essen wil ondertussen strenger controleren of melkveehouders voldoende fosfaatrechten hebben voor hun veestapel. Overtredingen kunnen leiden tot boetes en strafrechtelijke vervolging.

SSC vindt het onbegrijpelijk dat de overheid strenger wil handhaven, terwijl de normen nog niet zijn bijgewerkt.

Zeven dagen voor een toezegging

De stichting eist dat de minister binnen zeven dagen toezegt dat:

• de normen voor melkvee en jongvee vóór 31 december 2026 worden aangepast volgens het wetenschappelijke advies;

• de aangekondigde handhaving op basis van de huidige normen tot die tijd wordt stopgezet.

Komt de minister niet aan deze eisen tegemoet, dan begint SSC een kort geding.

Volgens de stichting moeten ondernemers erop kunnen vertrouwen dat de overheid werkt met actuele en betrouwbare cijfers. Boeren straffen op basis van normen waarvan de overheid weet dat ze achterhaald zijn, is volgens SSC niet aanvaardbaar.