Nieuwsgrazer
Abonneren
Alleen in deze browser bewaard. Log in om je startpagina overal te hebben.
Sanne van Paasteren presenteert het symposium over continu meten
Sanne van Paasteren presenteert het symposium over continu meten

Brabantse proef toont kansen van continu meten in stallen

's-Hertogenbosch, 19 november 2026 – Op 33 Brabantse veehouderijen is de afgelopen jaren ervaring opgedaan met het bepalen van stalemissies door continu ammoniak- en methaanconcentraties te meten. De resultaten laten zien dat veel stallen technisch goed te bemeten zijn en dat realtime meetgegevens waardevolle inzichten geven voor veehouders, overheden en kennisinstellingen.

Door Co Scholten Bijgewerkt

Tegelijkertijd blijkt dat verdere ontwikkeling van meetmethoden, regelgeving en kennis nodig is voordat continue metingen en emissiebepalingen op grotere schaal kunnen worden toegepast.

Met het project Continu Meten heeft de provincie Noord-Brabant samen met veehouders, meetbedrijven en andere partijen praktijkervaring opgedaan met het meten en berekenen van emissies in melkvee-, varkens-, pluimvee-, geiten- en vleeskalverstallen.

Op 33 locaties zijn sensoren geplaatst die minimaal een jaar lang, 24 uur per dag en 7 dagen per week gegevens hebben verzameld over ammoniak- en methaanconcentraties. Met deze gegevens kunnen emissies worden bepaald.

Het project had niet als doel nieuwe huisvestingssystemen te testen, maar richtte zich op kennisontwikkeling en praktijkervaring met continue metingen met behulp van sensoren. Daarbij werd onderzocht welke mogelijkheden en uitdagingen horen bij het bepalen van emissies in verschillende typen stallen.

Meer inzicht in emissies

De resultaten laten zien dat veel stallen goed te bemeten zijn. Tegelijkertijd vraagt meten om maatwerk. Zo kennen mechanisch en natuurlijk geventileerde stallen ieder hun eigen technische uitdagingen. Ook blijkt dat landelijke richtlijnen en meetmethoden op onderdelen verder moeten worden ontwikkeld.

De metingen gaven deelnemende veehouders via een dashboard inzicht in hun emissies. Daardoor werd beter zichtbaar welke invloed managementkeuzes, voermaatregelen en technische aanpassingen hebben op de uitstoot.

Gedeputeerde Marc Oudenhoven:

"Als je wilt sturen op emissiereductie, moet je eerst weten wat er daadwerkelijk gebeurt. Dit project laat zien dat continue metingen waardevolle inzichten kunnen opleveren voor ondernemers én overheden. We hebben geleerd dat veel mogelijk is, maar ook dat verdere ontwikkeling en kennisopbouw nodig blijven. Juist daarom zijn deze praktijkervaringen zo belangrijk."

Van middel naar doel

De provincie ziet continue emissiemetingen als een belangrijke bouwsteen voor de verdere ontwikkeling van doelsturing. Daarbij staat niet langer alleen de voorgeschreven maatregel centraal, maar vooral het resultaat dat een ondernemer bereikt.

Omdat Continu Meten een lerend project was, werkte de provincie nauw samen met ondernemers, meetbedrijven, omgevingsdiensten, kennisinstellingen, andere provincies en het Rijk.

De opgedane kennis wordt onder meer ingebracht in landelijke ontwikkelingen rond stalbeoordeling, emissiemetingen en doelsturing. Zo draagt Noord-Brabant bij aan betrouwbare en betaalbare metingen voor veehouders en innovatoren.

Vervolg: project VAMOS

De provincie ziet de afronding van Continu Meten nadrukkelijk niet als eindpunt. Inmiddels werkt Noord-Brabant verder aan het vervolgproject VAMOS.

Waar Continu Meten gericht was op het opdoen van ervaring met emissiemetingen, richt VAMOS zich op het valideren van voer- en managementmaatregelen in de praktijk.

De kennis uit beide projecten moet bijdragen aan een toekomstbestendige veehouderij, met meer inzicht in daadwerkelijke emissies en meer mogelijkheden voor ondernemers om hun uitstoot te verminderen.

Deel dit artikel

Discussie op Prikkebord

Nog geen reacties. Wat vind jij hiervan? Deel je ervaring of stel een vraag.

Wolvenknuffelaar wil graag opgezet worden ipv. de wolf
In deze AI bewerking krijgt de demonstrant zijn zin. Beeld: RTV Utrecht / ChatGPT

De verering door probleemwolf knuffelaars neemt bizarre vormen aan

Een halfnaakte demonstrant die zichzelf aanbiedt als vervanger van een dode wolf. Het klinkt als satire, maar zondag gebeurde het echt in museum Naturalis in Leiden. En dat in dezelfde week dat er in Duitsland een achtjarig meisje stierf door toedoen van een wolf.

Door Tinus Guichelaar Bijgewerkt

Wolf GW3237m, door manipulatieve wolvenliefhebbers omgedoopt tot Bram, werd in december 2025 doodgeschoten op de Utrechtse Heuvelrug. Het dier was betrokken bij meerdere incidenten met mensen. Hij liep een kind omver, beet een wandelende vrouw en viel een zesjarig jongetje aan.

Tijdens het opzetten van de wolf in Naturalis ging een demonstrant met ontbloot bovenlichaam voor het dode dier zitten. Met gespreide armen herhaalde hij: "Neem mij." De verwarde man wilde de plaats van Bram innemen, zodat de vacht van de al een jaar dode wolf "eindelijk met rust gelaten kon worden".

Van probleemwolf tot zielig slachtoffer

De vermenselijking begint al bij de naamgeving. GW3237m klinkt als een wild dier dat door onderzoekers wordt gevolgd. Bram klinkt als een vertrouwde bekende, misschien zelfs als een huisdier.

Het geven van koosnamen is een effectief middel om de publieke beeldvorming te beïnvloeden. Een probleemwolf met een registratienummer kan worden afgeschoten. Maar zodra diezelfde wolf Bram heet, verandert hij in een persoonlijkheid die onrecht wordt aangedaan.

Hoe ver dat gaat, bleek in juli 2025. De organisatie Wolven in Utrecht beschreef toen hoe 'vaderwolf Bram' met zijn welpen op de vlucht zou zijn geslagen voor jagers. Het verhaal kreeg alle ingrediënten van een Disneyfilm: een liefdevolle vader, hulpeloze kinderen en kwaadaardige jagers.

De kinderen die daadwerkelijk met de wolf in aanraking kwamen, speelden in dat verhaal nauwelijks een rol.

Natuurliefde op veilige afstand

Het beeld van de stedelijke wolvenliefhebber, die op veilige afstand vanachter zijn beeldscherm pleit voor volledige bescherming, staat tegenover dat van de boeren en anders plattelandsbewoners die hun dieren moet beschermen, zich zorgen maakt over hun kinderen of 's nachts wakker ligt van een mogelijke aanval op hun vee.

De ironie is dat juist mensen op het platteland, die dagelijks tussen wilde dieren, vee en natuur leven, geregeld de les wordt gelezen over hoe ze met de natuur moeten omgaan. Alsof natuurbescherming vooral betekent dat anderen de risico's en gevolgen moeten dragen.

Een wolf is een dodelijk roofdier

Een wolf is een wild roofdier, geen huisdier of sprookjesfiguur. Wie hem voortdurend menselijke eigenschappen toedicht, vertroebelt het onderscheid tussen natuurbescherming en sentiment.

Soms zelfs met dodelijke afloop. Een achtjarig meisje is woensdag 28 oktober zwaargewond geraakt door een aanval van wolven in een wildpark in de Duitse deelstaat Brandenburg. Het meisje bevond zich samen met twee andere kinderen en een dierenverzorgster in een verblijf met poolwolven.

Deel dit artikel

Discussie op Prikkebord

3 reacties
  • V

    van Ittersum ·

    Geen problemen mee, waar ik wel problemen mee heb is dat ze stemrecht hebben. Dus meebeslissen wat mij aangaat....Blijf erbij, dit is het gevolg (niet alleen in…

  • M

    Melkboer16 ·

    @weurding het beste wat ons als veehouders kan gebeuren is een wolvenaancal op een menigte mensen. Dan moeten er maar vreselijke ongelukken gebeuren maar anders…

  • W

    weurding ·

    Sommige mensen kunnen je beter een nummer geven dus ipv een naam