Gevaren mestgassen nog steeds onderschat, soms is één ademhaling dodelijk

Donderdag overleed Dakar-coureur Ton van Genugten aan de gevolgen van een tragisch ongeluk, waarbij hij in een mestkelder viel. Reanimatie mocht niet baten. De officiële doodsoorzaak is nog onduidelijk, maar het is aannemelijk dat hij overleed na het inademen van mestgassen. De gevaren van deze gassen worden onderschat en dat leidt nog steeds tot veel ernstige ongevallen, zo concludeerde de Onderzoeksraad voor Veiligheid enkele jaren geleden al.
Veehouders, loonwerkers en anderen die met mest werken, realiseren zich onvoldoende dat bij bewerking van drijfmest veel mestgassen kunnen vrijkomen die dodelijk zijn, aldus de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Tussen 1980 en 2013 waren er ten minste 35 ernstige ongevallen met mestgassen. Daarbij vielen 57 slachtoffers, waarvan 28 dodelijk.
Meer recente cijfers heeft de Onderzoeksraad niet. “We zijn geen inspectie die jaarlijks alle cijfers bijhoudt. We hebben alleen een rapport opgesteld dat helaas niet aan actualiteit heeft ingeboet”, zegt een woordvoerder van de Raad.

Vaak vallen er extra slachtoffers doordat omstanders onbeschermd te hulp schieten en daarbij overlijden, aldus de Raad.

Waterstofsulfide, de echte sluipmoordenaarGrote boosdoener is niet de ammoniak in mestsilo’s of gierputten, zoals vaak wordt verondersteld. De echte sluipmoordenaar is H2S, ofwel waterstofsulfide, ook bekend als zwavelwaterstof. Het is een giftig gas met bijzondere eigenschappen.

Waterstofsulfide ruikt naar de geur die rotte eieren verspreiden. Deze herkenbaarheid is door de mens alleen waar te nemen bij lage concentraties. Hoge concentraties tasten echter het zenuwstelsel aan en zetten de menselijke neus buitenspel. De geur wordt dan niet meer waargenomen.

Waterstofsulfide komt vaak voor op raffinaderijen, bierbrouwerijen, boerderijen, olie- en gasproductieplatforms, rioleringen en waterzuiveringsinstallaties. Het gas is zwaarder dan lucht en kan daardoor in besloten ruimtes blijven ‘hangen’.

Hoe hoger de concentratie, hoe dodelijkerDe concentratie van H2S wordt aangeduid in ppm (parts per million). De maximale waarde die een mens kan verdragen, is vastgesteld op 1,6 ppm over een periode van acht uur. Boven die grens ontstaan fysieke klachten aan de ogen en luchtwegen. Wanneer de concentratie oploopt tot 800 ppm, zoals in gierputten vaker het geval is, dan overlijdt in de helft van de gevallen een mens binnen twee minuten. Bij 1000 ppm kan zelfs één keer ademhalen al dodelijk zijn.

Volgens de Onderzoeksraad zijn de kansen op ongevallen toegenomen door schaalvergroting, strengere milieuwetgeving en aanscherping van het mestbeleid. Er wordt meer mest geproduceerd en opgeslagen over langere tijd. Bovendien worden steeds meer stoffen als spuiwater (een soort vloeibare kunstmest afkomstig uit luchtwasinstallaties) toegevoegd aan de mest, wat de vorming van mestgassen kan versterken.

Ontbreken kennis, onderschatting gevarenHet achterwege laten van veiligheidsmaatregelen komt volgens de Onderzoeksraad vooral door het ontbreken van kennis en daardoor onderschatting van de gevaren. Het merendeel van de ongelukken ontstaat doordat er onvoldoende veiligheidsmaatregelen worden getroffen, zoals het gebruik van geschikte beademingsapparatuur.
Bij ongelukken rond mestputten komt het nogal eens voor dat mensen een slachtoffer te hulp schieten en dan ook zelf in gevaar komen. "Het is niet voor niks dat de brandweer altijd speciale veiligheidsmaatregelen gebruikt als ze bij een ongeluk rond om mestputten of silo's worden geroepen.
"Zij verlenen dan hulp met ademmaskers, zodat ze de giftige lucht niet hoeven in te ademen", zegt Ton Driessen van de brandweer Brabant Zuid-Oost. "Bij een incident met mest wordt ook altijd een adviseur gevaarlijke stoffen opgeroepen die metingen verricht en kan adviseren hoe de brandweer veilig kan opereren."

Laatste  |  

Reacties

+9
Fast Eddy
Sterkte aan de nabestaanden.

Dit soort waarschuwingen kunnen niet vaak genoeg langskomen.
+6
cyrus-van-gelder
@Fast Eddy Dat is waar wat je zegt. H2S is idd gevaarlijk. Vergis je ook niet in CO2 en Co. Zelf werk ik dus in de metaal. In de scheepsbouw moet je ook altijd opletten in holle ruimtes en in de scheepsruimen. Er is daar geen zuurstof (genoeg) vooral met laswerkzaamheden en snijbranden is het knap link. Je mag wettelijk ook nooit alleen werken , je hebt te maken met zogenaamde mangat wacht. De persoon die de mangat wacht op zich neemt moet minimaal 18 jaar zijn.. die moet ook duidelijke instructies krijgen. Ga NOOIT zelf de ruimte in als er wat is. Sterkte voor de nabestaanden idd. Heel erg dit soort dingen.
+9
Frederika
Ze moeten de regering aanklagen voor moord met die verdomde verplichte afgedekte silo,s.Bij mij is de kap eraf je kan er wel een dag boven hangen gebeurt er nog niets
Fast Eddy
@Frederika

Het gevaarlijkste gas zit net onder en net boven de korst.
+5
walker1
@Frederika Dus omdat iemand die zich niet aan veiligheidsregels houd en vervolgens overlijd, moet de regering aangeklaagd worden? iedere boer en loonwerker weet dat die gassen schadelijk kunnen zijn, als je dan toch in een put of silo moet werken, gebruik dan gasdetectie, ademlucht, bij valgevaar ook valbescherming, nooit alleen werken, altijd een 2e man voor veiligheid er bij. In bv de chemie zijn silo's, tankwagens en zo ook allemaal afgedekt, gesloten. Daar moet ook wel eens onderhoud of reparaties gedaan worden, daar gaat echt niemand zomaar even een opslagsilo of tankwagen in. Of moet Shell voortaan zijn benzine en diesel ook in open silo's opslaan? Ik kom voor mijn werk regelmatig bij Chemelot, nou als ze je daar betrappen dat je niet aan de veiligheidsregels houd, mag je meteen vertrekken en nooit meer terugkomen.
mlkvhoudr
@walker1 is dat bekend dan dat het een menselijke fout betrof?
+4
walker1
@mlkvhoudr Om te beginnen, ook ik vind het overlijden van Ton van Genugten een erg trieste zaak. Zover ik weet is in het geval van Genugten nog niet bekend wat de exacte oorzaak was, wel is bekend dat hij in de silo gevallen is. Dan komen bij mij al de vragen op zoals: was er een valbeveiliging? bv een reling) Gebruikte van Genugten een veiligheidsgordel en lijn? Dat soort zaken gaan ze uiteraard uitzoeken. Maar laten we eerlijk en reëel zijn, in 9 van de 10 gevallen gebeuren dit soort ongevallen door menselijke fouten. Ik reageerde op @Frederika omdat zij wel heel makkelijk de schuld bij een ander (regering) neer legt.
+1
Fendt926Driver
Quote Reactie van @walker1:
wel is bekend dat hij in de silo gevallen is. Dan komen bij mij al de vragen op zoals: was er een valbeveiliging? bv een reling) Gebruikte van Genugten een veiligheidsgordel en lijn?

Wat denk je van hartvalen of black out of zo waardoor je je evenwicht verliest en daarna in een mestput valt?
Er staat nergens dat hij door mest gas in de put gevallen is
+1
walker1
@Fendt926Driver wat ik al schreef, precieze oorzaak is nog niet bekend, maar goed, stel we moeten er geld op in zetten, zet jij dan je geld in op dat een gezonde en fitte kerel van 38 door hartfalen is omgekomen of zet jij je geld in op dat hij is overleden door het ontbreken van enige valbescherming en/of door de mestgassen?
+1
@walker1 hier in België is zo een paar jaar geleden een ex motocrossser overleden door in het water te springen voor zijn hondje te redden.
Ook volledig gezond.
Heeft wel hartfalen gehad door in het koude water te springen.
Zeg dus nooit ik ben gezond en mij kan het niet overkomen!
Frederika
@walker1 dat hele mest gelul moet afgelopen zijn het is geen gif jij schijt toch ook niet met een zuurstof masker op mest afdekken slaat nergens op
+5
walker1
@Frederika maak niet van die achterlijke vergelijkingen, als ik schijt dan spoel ik door en komt het in het riool en is het weg. Komt uiteindelijk bij de rioolwaterzuivering uit. Daar gaan ze ook niet zonder metingen en veiligheidsmiddelen iets in een silo repareren.
Dat het jou blijkbaar niet goed uitkomt een silo af te dekken, betekend niet automatisch dat niet afdekken dan ook het beste is.
Frederika
@walker1 heb het al in de gaten we hebben hier te maken met het braafste jongetje van de klas .
+5
walker1
@Frederika ja als je de discussie niet kan winnen dan noem je iemand maar het braafste jongentje van de klas. Maar goed, ik ken zelf al 2 gevallen in de omgeving die door mestgassen zijn omgekomen, die loonwerker die ik net in andere reactie beschreef en een melkveehouder die even snel in de put iets moest maken. Mijn vader is ook altijd veehouder geweest en daarnaast ook bij de vrijwillige brandweer gediend. Die heeft dus die loonwerker uit de container mogen halen en die boer uit de put. Beide dus bekenden, nou dan ga je wel wat serieuzer nadenken over die mestgassen.
+2
walker1
@Frederika Bovendien, dat je in een niet afgedekte silo wel veilig kan werken is ook onzin. Jaren geleden is hier in de omgeving een loonwerker omgekomen die even wat moest repareren in een mestcontainer waar nog maar laagje mest in zat en aan de bovenkant geheel open was. Dan hebben we het ook nog eens over mest die bij de boerderij al gemixt was, die naar de container getransporteerd was. Maar daar dampten dus nog steeds gassen uit.
Frederika
@walker1 ik zeg ook niet dat je overal in moet kruipen zonder bescherming maar overkappen van een mestsilo is onzin en maakt het alleen gevaarlijker dus weg met die verplichte onzin
walker1
@Frederika In een mestcontainer die aan de bovenkant open is, ontstaan net goed gassen. Net zoals in een mestput in een stal.
+2
Fast Eddy
@Frederika

Het maakt niet uit of er een dak boven zit. De mestgassen zitten altijd in de mest. En ze zijn zwaarden als zuurstof. Dus als je in een besloten ruimte gaat waar mest in zit moet je er altijd van uit gaan dat er mestgassen aanwezig zijn.
+1
Frederika
@Fast Eddy Daarom heeft een dak ook geen zin maakt het alleen maar moeilijker om mee te werken
+2
walker1
@Frederika Dat dak zit je wel erg dwars.
Frederika
@walker1 Als iets geen nut heeft moet je het ook niet verplichten met als die dichte vloeren het werkt niet en toch maar doordrammen
+1
cyrus-van-gelder
@Fast Eddy juist!!!
+10
Hannesman
Inderdaad zoveel mogelijk onder de aandacht brengen. Die ongelukken zijn hartverscheurend. Kan me nog de foto's in de boerderij voor de geest halen van een gedeukte silo, waar een wanhopige vader zijn zoon uit de silo probeerde te halen met de voorlader. Verschrikkelijk.
+4
cyrus-van-gelder
@Hannesman Dat is afschuwelijk idd. Arme vader om zo je kind te zien overlijden. Zeer verdrietig.
+3
casev
@cyrus-van-gelder dat moet echt pure horror geweest zijn wat daar toen gebeurd is. En daarna moet je weer door, met dat in je achterhoofd.... Ik denk idd overigens ook dat de overheid hier voor een zeer groot gedeelte aan schuldig is, door die mest maar verplicht luchtdicht maanden lang weg te stoppen
+1
Fast Eddy
@casev

Toen je nog langer mest uit mocht rijden stonk het ook niet zo. Door het lange en bijna luchtdicht opslaan ruikt de mest ook anders dan vroeger. De veiligste mestopslag blijft een mestzak.
+1
cyrus-van-gelder
@Fast Eddy Die stank word ook veroorzaakt door nertsen stront wat er ook wel door gemengd word. Dat meurt niet te zuinig.
  • 🦨🦨🦨🦨🦨🦨🦨
+2
cyrus-van-gelder
In de scheepsbouw is er z o weinig zuurstof door roestvorming, dat verbruikt dus zuurstof. Ook rottende algen in die scheepsruimen nemen zuurstof weg. Ook in tankenbouw is het om de zelfde reden goed opletten. Ook allerlij dampen van chemische resten in zo,n tank zijn gevaarlijk.kunnen Ook akelige explosies veroorzaken trouwens.
+1
Fast Eddy
@cyrus-van-gelder

Mestgassen zitten ook in mesttanks en mestcontainers. Ze vullen soms toch scheepsruimen met CO2 om brand of broei te voorkomen?
+1
cyrus-van-gelder
@Fast Eddy ook dat is waar.Co2 wordt ook gebruikt om brand tegen te gaan. Het is en blijft opletten als je een scheepsruim, een tank ,mestkelder/silo betreed. Ook voersilo,s zijn een risico gebied. Ook verf en lasdampen zijn absoluut gevaarlijk. We hebben een keer meegemaakt dat een onderhoudsmonteur werkzaamheden moest doen in een hoogwerker. Ging ie ineens knock-out. Het bleek later dat die giftige dampen bovenin , vlak onder het dak bleef hangen. Gelukkig zagen we dat, en ook Gelukkig kun je zo,n hoogwerker ook laten zakken met noodbediening die beneden zit...... met andere woorden:blijf asjeblieft opletten. Zoals terecht is opgemerkt kun je idd cursus volgen. Dat is geen overbodige kinderachtige luxe hoor. Zelf moest ook cursus doen , het maakt je echt bewuster. Ik raad het iedereen aan, die in dergelijke situaties werken moet. Better safe than sorry.
Krispax
Bij het mest uitrijden hangen we allemaal wel boven de put, je staat er niet altijd bij stil dat dit kan gebeuren. Wij gingen elk jaar in de put onder de roosters van de melkkoeienom deze mooi leeg te maken. Dan is de put bijna leeg en het gevaar ook weg.
Frederika
@Krispax komt echt niet op de laatste kuub mest aan 😭
Krispax
@Frederika twas ook niet mijn idee 😀. Maar ging om enkele kuubs zand dat we eruit haalden. Ook stukken beton van de stalroosters haalden we eruit. Anders had je elke keer een stuk beton tegen de ketsplaat vastzitten. Nieuwe roosters hebben dat laatste probleem wel opgelost.
+3
Vlaanderen
@Frederika H2S ontstaat in 10 cm water/ mest. Dus ook in de laatste kuub. Zelfs met detectie kan het zijn dat je niets meet, totdat je in dat water gaat lopen en roeren. Dan komt het vrij. Onderschat dit probleem niet.
+1
cyrus-van-gelder
@Vlaanderen Dat is geheel juist wat ge daar zegt
Als je erin gaat roeren komen de gassen alsnog gewoon vrij.ook al lijkt dat niet zo na dat er gemeten is . Dan lijkt het veilig, maar dat is het precies niet.
  • 👍👍👍👍
+1
Fast Eddy
@Krispax

Het gevaar is pas weg als alles goed schoon is of heel goed geventileerd. Als er nog een laag mest in zit kan het gas er ook nog zijn.
+2
mestyle
Eigenlijk als je met mest werk zou je voor de grap gewoon eens bij de lokale opleiding centra een cursus h2s volgend kost je 70 euro. Dan ben je je daarna toch wel even beter bedacht op wat je doet. Het kan zelfs in huis onder de kruipruimte voorkomen in mindere maten maar nog steeds dat je langzaam inslaapt.

Jaren geleden ook een keer op nieuws geweest van een boeren bedrijf daar was een schoonmaak bedrijf geloof ik bezig 1 in de tank 1 er boven. Onder in de tank man zakt in elkaar de man boven in de tank gaat erin die legt ook het loodje geloof dat de zoon van de eigenaar er ook in gegaan was okk dood en vervolgens de eigenaar de brandweer gebeld en vervolgens met de verreiker door de tank proberen te rijden.

Blijft sneu werk.
+2
walker1
@mestyle Jij bedoeld dit ongeval denk ik:
+2
mestyle
@walker1

Precies die ja. Zo zie je maar dan heb je er specialisten bij en die bekopen het al met hun leven.

Echt niet onderschatten. Fimpje wat een ieder zou moeten zien.

Sneue daarbij is dat je door blinde paniek extra slachtoffers hebt. Als je er al ingaat met perslucht gewoon in veiligheid harnas met touw en beste nog een takel installatie boven aan dat je er iemand van buitenaf uit kan halen
+2
cyrus-van-gelder
@mestyle jij hebt het goed in de gaten..zelfs brandweerlieden lopen gevaar idd. Ook die zitten in een harnas ,zodat ze opgetakeld kunnen worden. Ook met maskers op blijft het link,niet voor niks dat ze goed getrainde /opgeleide mensen inzetten in dit soort situaties. Dit soort dingen los je niet zelf eventjes op, dan vallen er nog meer slachtoffers. Ben het dus geheel met je eens. Nog veel beter is om NOOIT een mestkelder/silo te betreden. Andere afgesloten ruimten ook niet. Laat dat aan opgeleide mensen over
  • 👍👍👍👍
+3
a3vandiejen
@walker1 Krijg er kippenvel van, verschrikkelijk allemaal. Hopelijk word er wel geleerd van dit filmpje.
+1
cyrus-van-gelder
@a3vandiejen Het is ook verschrikkelijk Adrie. Zelf kom ik oorspronkelijk uit Jubbega ( geboorte dorp). Dat is vlakbij Makkinga waar dit ongeluk was. Via vrienden en familie krijg je het verhaal goed mee. Dit is echt een ramp ja.
+1
Henk 1120
@walker1 Hele goede film, die eigenlijk elke persoon die met mest te maken heeft, gezien moet hebben, inclusief @Frederika Ook in ruimtes die niet afgedekt zijn, kan het uiterst dodelijk zijn.
Vaak wordt je je er pas bewust van, als je het in de nabije omgeving echt hebt meegemaakt! Dat vergeet je nooit!
+1
Frederika
@Henk 1120 heb nooit gezegd dat het niet gevaarlijk is maar verplicht afdekken wat geen zin heeft maakt het alleen maar gevaarlijker
Krispax
@mestyle kun je dan niet beter een zuurstofstofmeter kopen?
walker1
@Krispax Meestal meten die gasdetectie meters ook het zuurstofniveau.
+1
mestyle
@Krispax
En dan. Dan heb je een detectie maar als je dan nog steeds niet bewust bent van de gevaren. Je kan ook een mondmasker met perslucht kopen maar als je dan niet weet dat voor de effectiviteit je altijd gladgeschoren moet zijn heb je nog niks. Bewjst zijn van het gevaar en de gevaren erkennen daar begint het mee en dan ga je voor jezelf en je werknemers beslissen wat voor handelingen je allemaal gaat doen om die gevaren weg te nemen scholing is denk ik de belangrijkste. Let wel wat er gezegd wordt als er wat mee gebeurd is het meestal dodelijk war is dan een 1000 euro aan materiaal kopen
+1
Noorderling
@Krispax zuurstoftekort hoeft niet eens het geval te zijn, bij CO kan het zuurstof niet meer binden aan rode bloedcellen terwijl er wel voldoende zuurstof kan zijn.

Zo'n viergasmeter is ook maar een indicatie en kan niet alles meten. Daar kun je beter iemand voor inhuren die weet hoe het werkt en ben je het risico ook direct zelf kwijt.
+1
cyrus-van-gelder
@Noorderling klopt wat je zegt. Co blokeerd de zuurstof opname in het bloed. De rode bloedcellen kunnen dan geen o2 meer binden. Met alle gevolgen van dien als de concentratie co te hoog is. Of als de situatie te lang duurt.
  • 👍👍👍👍
+3
roscho
Quote Reactie van @Krispax:
zuurstofstofmeter kopen

Wat moet je nog meten als je al zeker weet dat mestgassen 100% dodelijk zijn? Als je zo'n meter meeneemt en je reageert op wat die aangeeft, dan kom je niet verder dan de ingang. En als je weet dat die gassen zo dodelijk zijn en je doet daar iets mee, dan blijf je evengoed buiten.
Bovendien kunnen die gassen plotseling uittreden als de mestkorst breekt. Ben je dan binnen in een silo of tank, dan ben je ook met een meter te laat om naar buiten te gaan.
Gerron
Quote Reactie van @roscho:
als je al zeker weet dat mestgassen 100% dodelijk zijn?

Nou euh ... Er was eens een bruin gesminkte agent in burger die het toch wel een week in de mestput overleefd heeft. Die knettergekke agent wou er gewoon niet uit komen.
roscho
Quote Reactie van @Gerron:
agent in burger die het toch wel een week in de mestput overleefd heeft.

Uitzonderingen bevestigen de regel.
Fast Eddy
@Krispax

Meters moeten elk jaar geijkt en getest worden. Nadat een meter een gevaarlijke concentratie gas meet moet hij ook weer gecontroleerd worden.
Stelregel is als je het niet vertrouwd bel gewoon 112 de brandweer komt liever te meten dan om een dodelijk slachtoffer te bergen. Zelfs als er 1,5 stront in de put staat.
+1
cyrus-van-gelder
@mestyle Het is en blijft een triest verhaal. Zoals ik net ten Fast Eddy zeg heb ik zelf een cursus moeten volgen op m,n werk. Er zijn namelijk meer van dit soort risico gebieden.
mestyle
@cyrus-van-gelder

H2s heb ik gevolgd ondertussen verlopen. Mangat wacht niet dat werk zit ik niet op te wachten
cyrus-van-gelder
@mestyle Snap ik wel dat je er niet op zit te wachten.
+4
Dus, deze enkel maar met perluchtmasker betreden.
Niet zomaar in de put kruipen van ik ga die redden.
Zien dat je de hulpmiddelen al ter beschikking hebt vooraleer er aan te beginnen.
En hou er maar rekening mee dat je alleen geen persoon naar boven trekt!
+1
cyrus-van-gelder
@Fendt 106 S Christoph Dat heb jij heel goed in de gaten!!! Ook goed verwoord trouwens. Dit leren ze je op cursus ook.
  • 👍👍👍👍👍
+1
Henk Heida
Sterkte aan de nabestaanden.
Maar er wordt vaak niet bij stilgestaan, je eerste reactie overdenk je niet heel lang.
H2S is eigenlijk de minst gevaarlijke want je ruikt hem al voordat hij gevaarlijk is. CO en CN zijn veel linker, reukloos en direct dodelijk.

Het laatste nieuws voor tijdens de koffie

Altijd op de hoogte blijven van nieuws met betrekking tot mest , tijd , niks , onduidelijk , ongeluk , neus , lucht , gebruik , gas , eieren , schaalvergroting , brabant , ammoniak , mestbeleid , kunstmest , veiligheid , veehouders , mestkelder , drijfmest , boerderijen , brandweer , zwavelwaterstof , mestgassen , spuiwater , 1000 , soort , uit , kennis , 2013 , 1980 en ton van genugten ? De Nieuwsgrazer nieuwsbrief wordt dagelijks verstuurd om 10:00. Meld je ook aan!