Verband tussen geiten en longaandoeningen is niet hard te maken | opinie
Opinie: Ynte Schukken en René van den Brom,
De relatie tussen geitenbedrijven en longaandoeningen is veel in het nieuws, maar op basis van het gedane onderzoek is een causaal verband niet hard te maken.
De relatie tussen geitenbedrijven en longaandoeningen is veel in het nieuws, maar op basis van het gedane onderzoek is een causaal verband niet hard te maken.
Over de relatie tussen geitenbedrijven en longaandoeningen wordt veel geschreven. Ook over de relatie tussen vaccinatie en autisme is veel geschreven. Het bewijs voor die laatste relatie bleek later dubieus epidemiologisch onderzoek te zijn. Uiteindelijk is er geen biologisch verband gevonden en geen causale relatie aangetoond. Voor de meeste beoordelaars voldoende redenen om geen consequenties aan vaccinatie te verbinden, maar dat geldt niet voor iedereen.
Honderden statistische testen uitgevoerd
In epidemiologisch onderzoek met gegevens van huisartsen zijn meerdere typen veehouderijbedrijven over meerdere afstanden vergeleken met huisartspatiënten in meerdere leeftijdsgroepen. Er zijn honderden statistische testen uitgevoerd. Uitkomsten van dergelijke testen hebben een 5 procent vals-positieve foutmarge.
In het onderzoek naar het risico op longaandoeningen rond veehouderijbedrijven bleken uiteindelijk 8 van de 200 testen (4 procent) een significante relatie aan te tonen. Het is daarmee niet uit te sluiten dat dit allemaal vals-positieve associaties zijn, temeer omdat vijf een significant lager risico (bescherming) en drie een verhoogd risico weergaven.
Beoordelaars van het onderzoek, gesteund door meerdere prominente artsen-opleiders, benoemen de huisartsgegevens, waar het gehele epidemiologisch onderzoek op gebaseerd is, als een zwak punt in het onderzoek. Kwaliteit van informatie afkomstig van huisartsen, zonder verdere diagnostiek, is ‘gewoon niet goed genoeg’ om daar verstrekkende causale conclusies op te baseren.
Patiënten waren niet te vinden
Gemeten concentraties fijnstof en endotoxinen in stallucht van melkgeitenbedrijven blijken veel lager te zijn dan bij andere typen veehouderijen en ook lager dan in de omgeving van autowegen.
Er zijn niet voldoende patiënten met longaandoeningen gevonden in een speciaal daarvoor ontworpen studie. Over een periode van vier jaar zijn uiteindelijk 108 patiënten in een studie meegenomen, terwijl er 800 verwacht en noodzakelijk waren voor valide resultaten. Die verwachte 800 patiënten waren gebaseerd op het veelgenoemde percentage van 73 procent, de ingeschatte extra patiënten met longaandoeningen rondom melkgeitenbedrijven. De patiënten waren eenvoudigweg niet te vinden.
Veehouders en hun gezinnen die wonen en werken op geitenbedrijven hebben minder longaandoeningen dan de gemiddelde Nederlander. Er is niet sprake van een beroepsziekte, het omgekeerde lijkt eerder het geval. Dan iedereen maar een geit…
Vaccinaties onomstotelijk waardevol
Na de initiële resultaten uit bovengenoemd epidemiologisch onderzoek zijn er vier promotieonderzoeken gestart vanuit RIVM, Erasmus en Wageningen Universiteit om de observaties te onderbouwen. Bij geen van deze onderzoeken is een causale of statistische relatie gevonden tussen de nabijheid tot een melkgeitenbedrijf en gezondheidsrisico’s.
Veel verschillende (23) kiemen zijn door de onderzoekers aangewezen als theoretisch mogelijke oorzaak voor longaandoeningen bij patiënten in de buurt van melkgeitenbedrijven. Literatuuronderzoek laat zien dat deze kiemen letterlijk overal voorkomen, bij patiënten, op melkgeitenbedrijven, maar ook bij gezonde controlepersonen en overal in onze omgeving.
Vaccinaties zijn onomstotelijk waardevol gebleken, vooral voor kinderen en meer kwetsbare bevolkingsgroepen. Op melkgeitenbedrijven wordt voedsel geproduceerd. Denk aan melk, yoghurt en kaas, deze producten van melkgeitenbedrijven staan speciaal bekend als hypoallergeen. Daarmee vooral van waarde voor de meer kwetsbare medemens.
Substantiële twijfels
De Tweede Kamer spreekt binnenkort over dit onderwerp. Omwonenden, geitenhouders, politiek en het bredere publiek hebben recht op een antwoord op de vraag of er een werkelijk causale relatie bestaat tussen longaandoeningen en wonen in de nabijheid van melkgeitenbedrijven. Als deze vraag wordt beantwoord op basis van de huidige kennis, dan heeft dat veel onnodige consequenties voor heel veel mensen. Dat is vanwege de substantiële twijfels over de causale relatie tussen geiten en longaandoeningen bij mensen toch wel een beetje gek.
Ynte Schukken is hoogleraar gezondheidszorg van landbouwhuisdieren aan de Wageningen en Utrecht Universiteit en ceo van GD Group. René van den Brom is dierenarts en Europees specialist gezondheidszorg kleine herkauwers, manager afdeling kleine herkauwers bij Royal GD.
https://x.com/Geitenboer/status/2053736368669425695